Şoför hariç taşıt kiralama hizmeti alımı ihalelerinde aylık kiralama bedelinin kasko sigorta değerinin %2’sini aşmaması gerektiğine yönelik kuralın uygulanmasında hesaplamanın nasıl yapılması gerekir?

KISA CEVAP:

Şoför hariç taşıt kiralama hizmeti alımı ihalelerinde aylık kiralama bedelinin kasko sigorta değerinin %2’sini aşmaması gerektiğine yönelik kuralın uygulanmasında, her bir araç için teklif edilen aylık bedelin kasko sigortası değerinin %2’sini aşıp aşmaması değil, araçların tamamının aylık kiralama bedelleri toplamının, bu araçların kasko değerleri toplamının %2’sini aşmaması gerekmektedir. Yani hesaplama yapılırken bütün araçlar için verilen aylık kiralama bedellerinin toplamının dikkate alınması gerekmektedir.


Şoför hariç taşıt kiralama hizmeti alımı ihalelerinde birden fazla model ve tip aracın isteklice beyan edilmesi ve beyan edilen araçların kasko değerlerinin farklılık arz etmesi halinde, kasko değerlerinin %2’sine tekabül eden tutarın teklif tutarının üzerinde olup olmadığının tespitinin ne suretle yapılacağı hususunun sıklıkla uyuşmazlığa konu olduğu görülmektedir.

Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usullerin 6/2. Maddesinde;

“Genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri ile bu idarelere bağlı döner sermayelerin (Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği ile TBMM Genel Sekreterliği ve Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanlığı hariç) hizmetleri için ihtiyaç duyulan ve yılı merkezi yönetim bütçe kanununa bağlı azami satın alma bedellerini gösterir (T) işaretli cetvelde belirtilen taşıtlardan binek, station-wagon, arazi binek, kaptı kaçtı, panel ve pick-up tipi taşıtların (fiilen arazi üzerinde çalışan arazi binek ve pick-up’lar hariç) hizmet alımı yöntemiyle ediniminde;

a) Şoför giderleri hariç yapılan taşıt kiralamalarında aylık kiralama bedeli (katma değer vergisi hariç, her türlü bakım-onarım, sigorta ve benzeri giderler dahil), taşıtın Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği tarafından yayımlanan ve harcama talimatının verildiği ay itibarıyla uygulanacak Motorlu Kara Taşıtları Kasko Değer Listesinde yer alan kasko sigortası değerinin %2’sini aşmayacaktır.” hükmü yer almaktadır.

Zikredilen Esas ve Usullerin 5. maddesinde Esaslar’ın temel amacı “kamudaki taşıt giderlerinin asgari seviyeye indirilmesi ve kaynakların savurganlığa yol açılmadan, bütçe olanaklarıyla uyumlu bir biçimde kullanımının sağlanması” şeklinde ifade edilmiş, bu suretle kiralanacak araçlar için yükleniciye yapılacak ödemenin asgari düzeyde tutulması amaçlanmıştır. Yüklenici tarafından teklif edilen bütün araçlar idarenin kullanımına sunulduğundan ve ödeme de nihayeti itibariyle kiralaması yapılan bütün araçlar esas alınarak gerçekleştirildiğinden, her bir araç için ayrı ayrı değil, teklif edilen kiralama toplam bedelinin araçların kasko değerlerinin %2 oranına göre toplamının kıyaslanması, Esasların amacına çok daha uygun olacağı şüphesizdir.

Nitekim Kamu İhale Kurulunun istikrar kazanmış kararlarında da; isteklinin her bir araç için teklif ettiği birim fiyatın, aracın kasko değerinin %2’sinin üzerinde olmaması değil, aylık kiralama bedeli toplam tutarının, araçların kasko değerleri toplamının %2’sinin üzerinde olmaması gerektiği defalarca karara bağlanmış ve açıkça belirtilmiştir.

Örneğin; 21.01.2015 tarih ve 2015/UH.III-192 sayılı Kamu İhale Kurulu kararında; “…aylık kiralama bedelinin kasko sigortası değerinin %2’sini aşmaması gerektiği hususunun birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir satırdaki araç için ayrı ayrı değerlendirilmeyeceği, herhangi bir satırda yer alan aracın aylık kiralama bedeli o aracın kasko sigortası değerinin %2’sinden fazla olsa dahi, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan Bakanlar Kurulu kararı kapsamındaki araçların tamamının aylık kiralama bedellerinin toplamının, bu araçların kasko değerlerin toplamının %2’sinin aşmaması gerektiği..”

Tespit ve ifadelerine yer verilerek, araçların tamamının aylık kiralama bedellerinin toplamının, bu araçların kasko değerlerin toplamının %2’sinin üzerinde olması halinde ancak isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılabileceğine karar verilmiştir.

Yine 25.01.2024 tarih ve 2024/UH.II-155 sayılı Kamu İhale Kurulu kararında;

“Teknik Şartname’nin 17.17’nci maddesinde, şoför giderleri hariç, yapılan taşıt kiralamasında aylık kiralama bedelinin taşıtın harcama talimatının verildiği yılın Eylül ayı itibari ile Kasko Sigortası değerinin %2’sini aşmayacağının düzenlendiği, ihale üzerinde kalan istekli tarafından birim fiyat teklif cetvelinde anılan 1. ve 2. Grup araçlar için aylık toplam 117.380,00 TL bedel öngörüldüğü, istekli tarafından teklif edilen 5 adet 1441331 araç kodlu 2022 model Toyota marka Corolla 1.5 Dream Multidrive S aracı ile 1 adet 100144 araç kodlu 2022 model Tofaş/Fiat marka Doblo Combi Easy Maxi 1.6 M.Jet 120 E6D Final aracının harcama talimatının verildiği yılın Eylül ayı (2023 yılı Eylül ayı) itibari ile kasko değerlerinin toplamının 6.030.132,00 TL olduğu ve anılan toplam tutarın %2’sinin (6.030.132,00 TL x 0,02=) 120.602,64 TL olduğu, sonuç olarak istekli tarafından iddiaya konu araçlar için teklif edilen toplam aylık kiralama bedelinin, söz konusu araçların ilgili dönem kasko değerleri toplamının %2’sini aşmadığı bu sebeple de sunulan teklifin Teknik Şartname 17.17’nci maddesindeki düzenlemeye uygun olduğu” tespit ve ifadelerine yer verilerek toplam aylık kiralama bedelinin araçların ilgili dönem kasko değerleri toplamının %2’sini aşmayan isteklinin teklifinin geçerli olduğuna karar verilmiştir.

20.03.2018 tarih ve 2018/UH.II-633 sayılı başka bir Kamu İhale Kurulu kararında;

“…Her ne kadar başvuru sahibi isteklinin “Kamyonet (Çift Kabin)(5+1)” için teklif ettiği birim fiyat tutarının 2.900,00 TL olduğu ve bu tutarın aracın kasko değerinin %2’sini (2.020,00 TL’yi) geçtiği görülmüşse de, sunulan birim fiyat teklif cetvelinde araç başına aylık kiralama bedelleri kasko sigortası değerinin %2’sinden yüksek olsa dahi, araçların bir aylık kiralama bedelleri toplamının kasko sigortası bedelleri toplamının %2’sinden düşük olması halinde bu durumun Bakanlar Kurulu Kararı’nda yer alan hükümlerin sağlanması bakımından yeterli olduğu anlaşılmıştır. Bu durumda başvuru sahibi isteklinin teklif ettiği bahse konu sınırlamaya tabi olan araçlar için toplam teklif tutarının 99.520,00 TL, söz konusu araçların kasko değerleri toplamının %2’sinin de 103.689,00 TL olduğu göz önünde bulundurulduğunda söz konusu şartın sağlandığı ve idarece başvuru sahibi isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.”

İfadelerine yer verilmiştir.

07.07.2022 tarih ve sayılı 2022/UH.I-814 sayılı Kamu İhale kurulu kararında, kasko değerinin %2’sinin aşılmamasına yönelik husus yeterlik kriteri olarak düzenlenmemesine rağmen bu husustaki başvuru Kamu İhale Kurulu tarafından incelenmiş ve alınan kararda aynı şekilde “…aylık kiralama bedelinin kasko sigorta değerinin %2’sini aşmaması gerektiği hususunun istekliler tarafından söz konusu Esas ve Usuller çerçevesinde teklif edilen her bir aracın teklif bedeli için değil, teklif edilen ve söz konusu sınırlamaya tabi olan araçların tamamının aylık kiralama bedelleri toplamının, bu araçların kasko değerleri toplamının %2’sini aşmaması gerektiği şeklinde değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.” tespit ve ifadelerine yer verilerek, her bir aracın teklif bedeli için değil, teklif edilen ve söz konusu sınırlamaya tabi olan araçların tamamının aylık kiralama bedellerine göre kıyaslama yapılması gerektiği belirtilmiştir.

14.11.2019 tarih ve 2019/UH.I-1495 sayılı başka bir Kamu İhale Kurulu kararında da benzer şekilde;

“Yukarıda verilen mevzuat hükümleri doğrultusunda ihale işlem dosyası üzerinde yapılan incelemede, şoför giderleri hariç yapılan taşıt kiralamalarında aylık kiralama bedelinin kasko sigorta değerinin %2’sini aşmaması gerektiği hususunun, teklif edilen her bir aracın teklif bedeli için değil, teklif edilen ve söz konusu sınırlamaya tabi olan ARAÇLARIN TAMAMININ aylık kiralama bedelleri toplamının, bu araçların kasko değerleri toplamının %2’sini aşmaması gerektiği şeklinde değerlendirilmesi gerektiği, bu itibarla ihale üzerinde kalan isteklinin teklif ettiği araçların bir aylık kiralama bedelleri toplamının kasko sigortası bedelleri toplamının %2’sinden düşük olduğu, bu durumun Bakanlar Kurulu Kararı’nda yer alan hükümlerin sağlanması bakımından yeterli olduğu anlaşılmıştır. Bu itibarla başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.” tespit ve ifadelerine yer verilerek araç teklif bedelleri ile kasko bedellerinin %2’sine yönelik yapılacak kıyaslamada toplam tutarların dikkate alınması gerektiğine karar verilmiştir.

Bu çerçevede; istekilerce beyan edilen her bir aracın aylık kiralama bedellerinin kasko sigortası değerinin %2’sinden yüksek olup olmadığı değil, araçların bir aylık kiralama bedelleri toplamının kasko sigortası bedelleri toplamının %2’sinden yüksek olup olmadığı önem arz etmekte olup, bu şartı karşılayan isteklilerin tekliflerinin geçerli teklif olarak kabul edilmesi gerekmektedir.